een klik op één van de titels brengt je waar je wezen wilt

- voorjaar 2010
- open deur dag - 22 augustus 2009
- het innerlijke vuur - juli 2009
- voorbereiding - de reis naar Glastonbury - 27 juni 2009
- anders kijken naar film - 22 juni 2009
- het zwarte schaap - het zondebokmechanisme - 20 juni 2009
- klussen in de tuin en aanleg van het terras werkweekend - 13, 14 en 15 juni
- het levenswiel als voedende energie - workshop met franstalige groep uit de regio - dinsdag 9 juni 2009
- derde blok van de training basisprincipes van het helpen - 5 t/m 7 juni 2009
- met Parsival op stap - 4 juni 2009
- de gewonde heler - 21 t/m 24 mei 2009
- werkweekeind aanleg terras - mei 2009
- de puberteit; een overgang - mei 2009
- de tuin in de lente - mei 2009
- Parsival, zoektocht naar de Graal - 18 april 2009
- training basisprincipes van het helpen - deel 2 - april 2009
- werken met de kracht van het medicijnwiel - maart 2009
- de pop als spiegel van onze ziel - maart 2009
- palliatieve zorg, thuiszorg en Alzheimer - maart 2009
- spirituele filmdagen - Tibetaanse spiritualiteit - maart 2009
- wat we geloven bepaalt wie we zijn - februari 2009
- training basisprincipes van het helpen - deel 1 - februari 2009

Het zwarte schaap. Een open en eerlijke confrontatie met het zondebokmechanisme. - 20 juni 2009

Steeds meer kinderen worden op school gepest. Steeds vaker ondervinden mensen op hun werk dat ze moeten opdraaien voor wat er misloopt. Partners geraken verstrikt in wederzijdse verwijten, die de relatie bedreigen.
Kinderen worden schietschijf voor frustraties van de ouders. Elke familie heeft wel een paar zondebokken waarop al het onheil kan worden afgeschoven.
Dit fenomeen herhaalt zich ook in de politiek, en op wereldniveau. Het lijkt wel of we steeds meer zondebokken nodig hebben om de last op af te schuiven van alles wat ons uiterlijk of innerlijk belaagt.
De geschiedenis is voor een groot deel de weergave van wat er allemaal rond dit thema in mensen beweegt.
Dit fenomeen doet zich automatisch voor.
We lukken er bijna niet in om het te doorbreken omdat het macht over ons heeft. Iets kan maar macht over ons hebben als we er geen bewuste relatie mee aangaan. Want deze spiraal van fysiek en emotioneel geweld kan maar doorbroken worden door bewustwording. Bewustwording is het gevolg van ervaringen, die ons in een andere richting doen kijken.

In wezen fungeert de zondebok als katalysator, als er een te grote spanning is ontstaan.
De druk, die dan ontstaat moet een uitlaatklep hebben.
Samenleven schept konflicten, omdat mensen verschillen. We hebben niet allemaal dezelfde ervaringen, dezelfde behoeften en dezelfde mogelijkheden. We hebben wel allemaal dezelfde basisbehoefte om bij het geheel te horen, waar we deel van uitmaken. De familie, het gezin, de school, ons land, enz...
Erbij horen veronderstelt een gemeenschappelijke grond. Je voelt je verbonden door dezelfde waarden, overtuigingen, gewoonten, aard, tradities. Hetzelfde met elkaar delen geeft kracht, schept banden.
Zolang dit alles als veranderlijk wordt beleefd is er niets mis mee.
Als het als een onveranderlijke waarheid wordt beleefd, die aan banden legt, dan is groei uitgesloten. Alles wat hiertegen ingaat wordt als vijandig beschouwd en moet worden bestreden.
We leven echter in een universum, waar alles voortdurend in beweging is. Het leven wordt gestuurd door een energie, die alles doet evolueren. We zien de natuur om ons heen voortdurend veranderen. Ze kan niet anders. Ze belichaamt de krachten, die op elkaar inspelen en voor vernieuwing zorgen.
Als mens hebben we de neiging om aan deze voortdurende verandering te weerstaan. Ze maakt ons bang, onzeker. Het onbekende schrikt af. Om te behouden wat we hebben en kennen voeren we de storende factor af. We ontkennen en verdringen innerlijk alles waar we geen raad mee weten. We leven in de illusie dat we een container hebben, waarin alles wat ons bedreigend overkomt kan gedumpt worden.

Maar de veranderende werkelijkheid laat ons voortdurend iets anders zien.
Vroeg of laat duikt het afgewezene in een of andere persoon weer op of het wordt onbewust door iemand in onze omgeving vertegenwoordigd of belichaamd.
 

We hebben tijdens dit weekend alle facetten van dit mechanisme belicht aan de hand van concrete voorbeelden, beeldmateriaal, oefeningen en reflectie over de eigen opgedane ervaringen. Het gaat om kwetsbare materie, die met heel veel mildheid moet worden benaderd. Als we voor onszelf accepteren dat we van fouten mogen leren en niet volmaakt hoeven te zijn om de hemel te verdienen dan zijn we al een hele stap vooruit. Dan ontkennen we niet langer dat iets fout gaat of fout kan gaan. Kwetsbaarheid beleven en bekennen geeft bedding aan onze ervaringen.
In het delen met elkaar ontdekken we keer op keer hoe wezenlijk belangrijk emotionele veiligheid in relaties is.
We kunnen ze aan elkaar schenken als we afzien van vooroordelen en in de zwakte van de ander ook onze zwakte herkennen. Als ik de verstoten broeder in mezelf herken kan ik hem in de buitenwereld ook de hand reiken. Dan kan het zwarte schaap weer door de kudde worden opgenomen, die dan weer wordt ‘geheeld’.

Was het maar zo dat er slechte mensen bestonden die ergens in het geniep euveldaden bedreven, zodat we ze enkel hoefden af te zonderen en te vernietigen. De scheidslijn tussen goed en kwaad loopt echter dwars door het hart van ieder mens.

Alexander Solzhenitsyn

Het levenswiel als voedende energie - workshop met franstalige groep uit de regio - dinsdag 9 juni 2009

Ons leven ligt ingebed in het ritme van het universum. Wij putten energie uit het universum als ons levensritme afgestemd is op het natuurlijk ritme. Oude beelden uit de Getijdenboeken herinneren ons er aan dat onze voorouders zich nog bewust waren van de kracht van dit levensritme. Het werd symbolisch weergegeven zodat ieder iets van zichzelf erin kon herkennen zonder het verstandelijk te moeten begrijpen.
Dit levensritme bood een veilig kader om in te spelen op groeiprocessen, die zich in de natuur voltrekken, en die ook invloed hebben op het innerlijk groeiproces.
In deze tijd van toenemende stress hebben we de zaak omgedraaid. We menen nu het levensritme te kunnen beheersen en het naar onze hand te kunnen zetten. Het is onze vrijheid om het zo te beleven maar ons lichaam, onze ziel en onze geest weten beter.
De loop van de zon doorheen de dag geeft aan welke energie we kunnen aanspreken om zo energiek mogelijk in te spelen op de taken die we op ons nemen. Maar wat moeten wij bijvoorbeeld met een afstemming op de energie van het Oosten, als we op de plaats waar we ons bevinden amper nog beseffen waar het Oosten ligt.
De grote windrichtingen geven een werkelijkheid buiten ons aan, maar ze geven ons ook de mogelijkheid om innerlijk vier verschillende standpunten in te nemen ten aanzien van wat we beleven.
Zo weerspiegelt elk onderdeel van dit levensritme een mogelijkheid in ons, die we kunnen aanspreken om meer kwaliteit aan ons leven te geven. We hoeven niet als automaten te functioneren, die voortdurend onder tijdsdruk leven, we kunnen het natuurritme, dat in de tijd vorm aanneemt, als uitgangspunt nemen voor een dynamisch gestructureerd leven, dat van buiten en van binnen gestuurd wordt.

Het is dan ook buitengewoon verfrissend en versterkend om deze dynamiek van het leven te exploreren. We bewegen ons invoelend in het levenswiel en ervaren aan de lijve de energie van de vier windrichtingen. Op deze wijze oefenen we met het innemen van verschillende posities en nemen we wat meer afstand van het standpunt waar we automatisch op terugvallen. We ervaren het verschil tussen een binnenwaartse en een buitenwaartse beweging en de noodzaak om te wisselen om in beweging te blijven.
Zoals de nacht op de dag volgt en de dag weer plaats maakt voor de nacht. In ons beweegt immers een heel universum dat de wetten van het universum volgt. Deze wetmatigheid in het leven is geen dwangbuis maar het is daarentegen een spel dat ons veel speelruimte biedt.
Op voorwaarde dat we de raakpunten vinden met ons dagelijks leven en de opdrachten waar we voor staan.
In deze workshop zijn we er zeer ervaringsgericht mee aan de slag gegaan om herkenningspunten te vinden, die voor ieder weer verschillend zijn. Het werd een boeiende verrijkende ervaring waarbij de verbondenheid in vreugde met elkaar werd gedeeld. Het leven nodigt ons elke dag weer uit om in het levenswiel te stappen en met de beweging mee te gaan, en innerlijk te ontdekken hoe inspirerend dit kan zijn.

Werkweekend - 13, 14 en 15 juni - Klussen in de tuin en aanleg van het terras.

We zijn nog steeds bezig met ordenen. Door de graafwerken, het snoeien tijdens de voorbije maanden, de aanleg van de lagunage, zijn er allerlei natuurlijke materialen voorhanden, die om een plek vragen. Het is dan ook een hele opgave om dat materiaal te sorteren en klaar te leggen voor een nieuwe bestemming. De kasseien worden nauwkeurig gemeten in een zelfgefabriceerde mal, en in hoopjes klaargelegd. Met heel veel geduld werd deze klus geklaard. Op deze wijze gaat elke steen door handen, die met de steen contact leggen.
Alle afgedankte kasseien krijgen een andere bestemming en worden gebruikt waar de nood zich aandient. Voor de omranding van de lagunage zijn ook veel stenen nodig. Zo is het telkensweer voelen en tasten wat bij elkaar past.
Een werk dat op deze wijze goed voorbereid wordt, bespaart werk bij de aanleg van het pad.

Tegelijk werd de rand van de kruidenhoek op het terras gemetseld, zodat een eerste hoekje wat meer in het zicht komt en perspectief geeft.
De toegangsbogen, bij de ingangen van de tuin kregen een lekkere kwastmassage en zien er nu ineens veel jonger uit. Wat een beetje kleurbeits toch kan doen. Ondertussen wordt overal in de tuin het gras verwijderd, dat tijdens de winter zich een plekje wist te veroveren.
Maar tuinieren is ook keuzen maken en ruimte scheppen voor de diversiteit van planten, die zich op deze Ardeense hoogvlakte goed voelen.
Dit jaar zullen we niet veel groenten telen omdat de nieuwe aanleg van de tuin teveel aandacht vraagt. Een deel van de oude tuin moest wijken voor de lagunage en dat vraagt een herorganisatie, die tijd en afstemming vraagt. Maar dank zij veel geduld en doorzettingsvermogen komt alles beetje bij beetje in orde.
Ook in de tuin wordt al het materiaal hergebruikt. Zo ontstaan spontaan veel hoekjes, die bekoren door hun natuurlijke charme. Vooral de vogels laten ons voelen dat ze in hun element zijn. We genieten dan ook ten volle van hun gezelschap. De vogeltjesflat wordt druk bezocht en de oude ezelsruif is ondertussen een druk restaurant geworden.
Het reeds bestaande terras, dat toegang tot het gastenkwartier geeft, lag de laatste weken een beetje jaloers toe te kijken. Het kreeg dan ook tijdens dit weekend eens de volle aandacht. Met de hogedrukreiniger werden alle tegels van mos ontdaan zodat ze nu in de zon glimmen van de deugd. De hakselmolen draaide op volle toeren en zo kon het rozenbed volledig met hakselmateriaal worden bedekt. De grond blijft hierdoor lekker zacht en vochtig.
De grasmachine graasde alle paden en het labyrint af zodat we na de felle regens van vorige week weer overal lekker kunnen lopen. Alles bij elkaar was het toch weer een enorme klus, die door vele handen werd geklaard. Er was tussendoor tijd om rond de koffietafel bij te praten en van het werk na te genieten.
De zon kleurde om ons heen alles in stralende tinten en nu en dan zorgde een frisse windbries voor wat afkoeling.
We kijken dankbaar terug naar elk moment van toegewijde arbeid, die bijdraagt tot de harmonie van het geheel. De deugd van ongestoord samen werken trilt nog na en doet ons verlangen naar een volgende keer.

Derde blok van de training basisprincipes van het helpen - 5-7 juni 2009

Vanaf het moment dat mensen met elkaar samenleven neemt dit samenlevingsverband een bepaalde vorm aan. Deze vorm is per definitie begrensd. Binnen dat samenlevingsverband zijn bepaalde dingen mogelijk, maar een aantal zaken kunnen door deze beperktheid ook niet. We hebben samenlevingsverbanden nodig om ons te ontplooien.
We hebben de anderen nodig om onszelf te leren kennen.
Als kind imiteren we veel om te ontdekken hoe we kunnen overleven. Tegelijk maken we in deze gemeenschap een ontwikkeling door, die maakt dat we kunnen ontdekken dat we ook iets heel eigens hebben. Onze talenten bepalen heel sterk onze behoeften. We voelen heel diep van binnen de noodzaak om met deze talenten in de gemeenschap iets eigens in te brengen. We leven dus altijd in een spanningsveld tussen de noden van de gemeenschap en de eigen nood.
Als er hiertussen een evenwicht ontstaat dan wordt de eigen creativiteit en de eigen ontwikkeling niet belemmerd. Het leven van de gemeenschap stelt ons dan permanent voor de uitdaging om onze eigen mogelijkheden aan te spreken.
We benutten de energie van de gemeenschap om onszelf te ontwikkelen. De energie, die we op deze wijze ontwikkelen investeren we opnieuw in de gemeenschap. Zo circuleert de energie vrij door de leden van de gemeenschap en in de gemeenschap als geheel. Maar een deel van de energie die we zo ontwikkelen kan door de beperktheid van het samenlevingsverband waarvan we deel uitmaken niet doorstromen. We voelen dan de nood om onze grenzen te verleggen en andere gemeenschapsvormen te verkennen om onze energie te investeren. De energie die we uit deze nieuwe vorm putten werkt voedend, vernieuwend en aanvullend. Zo ontstaat kruisbestuiving.
Dat is wat we kunnen ervaren als we met het leven mee kunnen bewegen. Een dynamische verhouding tussen ik en de wereld. Maar tegelijk blijft de binding aan de eerste vorm bestaan, omdat we voor altijd deel uitmaken van het ervaringsgebied en de kracht van dat samenlevingsverband.
Wat ik hier beschrijf is de werking van een natuurwet. Deze wet beheerst het leven van families, van groepen, van verenigingen, van elk samenlevingsverband voor korte of langere duur.
Deze natuurwet dient de vooruitgang van het leven. Er is enerzijds begrenzing nodig om je eigenheid te ontdekken en anderzijds is er een noodzaak aan het doorbreken van grenzen om je verder te kunnen ontwikkelen.
Maar elke groep wordt ook gestructureerd door normen en regels, die ervoor zorgen dat de verbinding tussen de leden gehandhaaft blijft. Daar is op zich niets mis mee. Maar soms zijn deze normen en regels niet meer in overeenstemming met de belangen van de groep als geheel en met de ontwikkeling die haar leden doormaken.
Dan wordt de energie geblokkeerd.
Voor een gezonde ontwikkeling moet er een evenwicht zijn tussen de noden van de gemeenschap en de nood van het individu.

Als we het leven van sommige families onder de loep nemen dan merken we dat allerlei gebeurtenissen de natuurlijke gang der dingen verstoren. Het natuurlijk proces dat ik hierboven beschreef wordt verstoord. Dat werkt verstorend voor ieder lid van de familie en voor de familie als geheel. Aan de hand van voorbeelden en ervaringen hebben we allerlei verstoringen in het familieveld nader belicht om zicht te krijgen op de manier waarop we met het spanningsveld innerlijke nood en nood van de gemeenschap kunnen leren omgaan.
Al snel wordt dan duidelijk dat we door loyaliteit in het lot van ouders en anderen verstrikt geraken. Dat bepaalde feiten doorwerken op de keuzen die we maken en dat we niet altijd in staat zijn om de nodige energie voor onze eigen ontwikkeling aan te spreken.

In het helpen van anderen is het zinvol om de ander in het perspectief van zijn familie te zien en hem niet los te maken van het geheel. Veel van onze beweegredenen zijn niet persoonlijk maar worden juist gevoed door onbewuste processen. Een groot deel van deze onbewuste processen is het gevolg van een spanningsveld dat niet tot rust gekomen is. In het helpen is het scheppen van een totaalbeeld belangrijk om de samenhang tussen zijn probleem en zijn rol in het samenlevingsverband in het zicht te hebben. Dan kan ook de energie van dit veld ten goede benut worden.
Als helper leren we ons verhouden tot de grotere krachten, die het leven van de hulpbehoevende sturen. Dit stemt tot deemoed en confronteert ook met de eigen beperktheid. Door de energie van het geheel aan te spreken worden zowel helper als hulpbehoevende door de stroom van het leven gevoed. In dit perspectief wordt de vraag om hulp tegelijk motor en stimulans voor verdere ontwikkeling en het doorbreken van grenzen.

Met Parsival op stap in de Leonardushoeve in Nederland. woensdag 4 juni.

We waren reeds vroeg in de ochtend onderweg naar onze nieuwe bestemming. Een groepje mensen, al jaren met elkaar verbonden door de behoefte aan voedende verdieping, had ons gevraagd om de presentatie, die we over Parcival maakten met hen te delen. Ze hadden zelf reeds enkele dagen over het thema gereflecteerd om op deze wijze voeling te krijgen met hun eigen proces.
We kwamen dan ook terecht bij zeer gemotiveerde mensen, die ons met een open geest ontvingen. De locatie leent zich goed voor reflectie. De sfeer wordt gevoed door een Ayurvedische levenswijze, die kracht en harmonie uitstraalt. De eerbied voor alles wat leeft staat zeer centraal. Op het hele domein wordt door verschillende mensen met grote aandacht gewerkt. Ze zorgen op deze wijze dat de omgeving, het voedsel, de ruimten een aanwezigheid weerspiegelen.
Ik ging in gesprek met de tuinman, die op heel bescheiden, maar creatieve wijze paden en bloembedden aan het aanleggen was. Zijn enthousiasme werkte op mij zeer bezielend. Alles, ook het kleinste steentje krijgt een plek in het geheel. Niets gaat verloren. Elk onderdeel van de natuur dient het geheel. Alles heeft ook zijn eigen waarde in dit geheel. Zo liet hij mij een stoeltje zien dat hij van een deel van een boomstam maakte. Onderaan de stoel was een afgesneden tak van de boom weer beginnen te schieten. De man was er heel blij mee. Hij maakte contact met de ziel van de boom, die hem zeer welgezind was. Hij vertrouwde mij ook toe dat door zo te werken zich in hem een innerlijk proces voltrok. Hij hoopt door dit innerlijk proces een steentje bij te dragen aan de harmonie van het geheel.
Toen ik een weinig later de ruimte betrad waar we met de groep zouden werken had ik gevoel dat ik Parsival al in de tuin ontmoet had. Parsival staat symbool voor de kracht in ons, die uit elke situatie, uit elke opgave voedsel voor de geest kan putten. Hij is bereid hiervoor een innerlijke loutering te ondergaan. Af te zien van eigen plannen en af te stemmen op wat op hem afkomt. Hij gaat confrontaties aan, leert van valkuilen, en blijft altijd verdergaan. Hij hoeft noch volmaakt te zijn noch veel te weten. Hij vertegenwoordigt in ons de wens om onbekende paden te bewandelen.
De behoefte om te leren van ervaringen van anderen. De hunkering om de energie, die de pijn van verwondingen ons kost te investeren in een dienst aan de gemeenschap. Hij geneest geleidelijk van zijn onverwerkte levenservaringen, zijn onbewuste driften, zijn op zichzelf gericht zijn. Door kennis te nemen van het lijden dat hij anderen en zichzelf aandoet leert hij gaandeweg wat mededogen is. Hij belichaamt de weg door het dal, die we allen moeten gaan. De weg van menswording. Hij leert in te stemmen met zijn menselijke beperktheid en zijn mogelijkheden aan te spreken.

Met Parsival gingen we met de groep een hele dag op stap, intens reflecterend en uitwisselend over onze eigen levenservaringen. Zo raakten we meer en meer de universele bedding van het leven, die ons allen draagt en met elkaar verbindt. Het is telkens weer verrijkend om te ervaren hoe voedend kruisbestuiving kan zijn. Vooral als ieder bereid is om het beste van zichzelf te geven.
We werkten in een zaal die de naam Tara, draagt. Net als onze ezelin.

Tara staat voor de vrouwelijke energie, die haar eigen bedding vindt, en daarom juist zo ondersteunend werkt voor de mannelijke energie. De toegangsdeur bestaat uit twee helften, die openklappen, en elk op zich bestaan. Als de deur dicht gaat vormen de twee halve glazen cirkels in de deur een cirkel. Een prachtig symbool voor de opdracht van Parsival, onze opdracht. Het verzoenen van de tegendelen, het opheffen van de dualiteit tussen goed en kwaad.
Het ontdekken van de eenheid tussen alles wat leeft. Zo ontdekken we met Parsival door vallen en opstaan dat alles wat we meemaken ons een kans geeft om te worden wie we zijn.
Om te ontdekken dat leven vanuit het midden levensvervullend kan zijn.

De gewonde heler - 21 t/m 24 mei 2009

Recent onderzoek geeft aan dat steeds meer mensen in hun zorg voor de medemens vastlopen op de onmacht die ze ervaren. Soms wordt deze onmacht als een falen ervaren. Deze ervaring tast hun zelfvertrouwen aan. Het geloof iets voor de ander te kunnen betekenen wordt grondig aangetast. Het gebeurt ook dat op de onmacht wordt gereageerd door steeds meer de eigen grenzen te verleggen. Zo ontstaat het risico dat men aan de eigen noden voorbijgaat. Dat de eigen pijn niet kan worden doorvoeld. De onbewuste drang om door het helpen van de ander de eigen pijn te ledigen vertroebelt op den duur een objectieve waarneming. We hebben afstand nodig om een situatie in zijn geheel te kunnen inschatten. Het leven brengt met zich mee dat wij verwondingen oplopen. Zelfs als alles voor de wind gaat komen we in contact met pijn waar we moeten leren mee omgaan. Alle mensen hebben op een of andere wijze heling nodig. Maar mensen die op een of andere manier voor anderen zorgen worden voortdurend met pijn geconfronteerd. Pijn die om heling vraagt. Maar niet alle pijn kan worden geheeld. We stuiten voortdurend op grenzen. Onderzoek rond dit thema laat zien dat het aangaan van een relatie met de eigen pijn de kracht geeft om anderen te helpen een relatie met hun pijn aan te gaan. Het is helemaal geen zwakte om eigen onmacht ruimte te geven en de eigen grenzen te herkennen. Het is erkennen dat grotere krachten ons leven sturen. Dan komt er energie vrij om te leren creatief gebruik te maken van de eigen pijnervaring bij het helpen van anderen. Zo ontstaat verbondenheid op een dieper niveau, die op zich al helend werkt. Bij dit proces van zingeving is het fundamenteel om voeling te krijgen met de relatie tussen de mens en het universum, tussen microcosmos em macrocosmos. Deze voeling ontstaat door reflectie, bezinning, gebed, afstemming, beschouwing, door het durven doorvoelen van de eigen kwetsbaarheid.

Kracht kan ontstaan door te leren van de eigen kwetsbaarheid. Dit leer-en louteringsproces stelt ons in staat om de kracht en de kwetsbaarheid van de ander te zien. In dit perspectief zijn wij op de eerste plaats getuigen van een proces dat zich voltrekt.

Henri Nouwen beschrijft dit proces als een proces van diepmenselijke ontmoeting, waarin men bereid is het eigen geloof en twijfel, de eigen hoop en wanhoop, het eigen licht en duisternis ter beschikking van de ander te stellen. Zodat de ander in zijn verwarring de weg vindt en aan een bedding raakt, die hem draagt. Als we erin slagen om aan het mysterie van de verwonding te raken, dan ontdekken we gaandeweg dat we allen tegelijk verwond en verwonde heler zijn, hulpbehoevend en helper, gekwelde en redder. Hier raken we aan de essentie van menswording. Een manier vinden om zinvol in te spelen op een wereld die onvolmaakt is. Onze eigen onvolmaaktheid respecteren om ook de onvolmaaktheid van de ander in het zicht te houden. Dan wordt mogelijk wat we voordien niet als mogelijkheid zagen. In dit perspectief spiegelen we wat de ander nodig heeft zodat hij het zelf kan nemen en herkennen. We verlenen een dienst. Helpen wordt op deze wijze meer en meer in dienst staan van een grotere kracht. Met deze ingesteldheid verlenen we dan een dienst aan de ander. Uiteindelijk leidt de kracht van de verwonde heler in ons tot het leren benutten van onze pijn om wegen te banen voor onszelf en voor de ander. Dit veronderstelt een permanente reflectie, een zorgzaam omgaan met kwetsbaarheid.

Hiermee hebben we enkele dagen intens geoefend. Een groepje deelnemers begaven zich samen met ons in een proces van bewustwording rond dit thema. Het is heel verrijkend om aan de lijve te ervaren hoe helend en voedend dit kan zijn. Om te ontdekken dat ieder hier een aandeel in heeft. Dat verbondenheid het resultaat is van gedeelde kwetsbaarheid, die zich als een kracht ontvouwt. Wonderbaarlijk beleefden we evenzeer heel veel momenten van humor en spontaan samen lachen en plezier maken. Zo wordt des te meer duidelijk dat pijn ons niet breekt. Maar ontkende, miskende pijn breekt ons op tot op het bot. De tol, die we hier voor betalen is de vervreemding van onze eigen natuur, die krachtig en tegelijk kwetsbaar is omdat wij deel uitmaken van het leven op deze planeet, dat veranderlijk en vergankelijk is. We gingen uit elkaar, verbroederd en verzusterd, in vreugde en pijn.

Werk weekend: De aanleg van het terras en de nieuwe vormgeving van tuin.- 15, 16 en 17 mei 2009

Zoals met elk begin was het een beetje zoeken, meten en passen, vóór de eerste steen van de rand van het terras kon worden gemetst. Overal waren tussen vreemde constructies touwtjes gespannen. Je moest uitkijken waar je liep om niet op je neus te vallen. Maar toen de eerste paar meter stenen vast lagen, was het een wereld van verschil. Ineens kreeg het nieuwe toegangspad, dat zich als een slang om het terras slingert een eigen karakter. Je kon er niet meer naast kijken.
Een rand van kasseien wordt opgemetst om het verhoogde terras te omzomen. Zo ontstaan binnenkort overal plekjes voor bloemen en kruiden, die zich verweven met stillevens in steen. Het geheel komt in beeld, steen na steen, al is het nog lang niet af. Maar met dit beeld van wisselende vormen en kleuren voor ogen wordt het werk een stuk lichter.

De regen was af en toe spelbreker, waardoor het metselwerk moest worden stilgelegd en met folie beschermd. De tijd, die op deze wijze vrijkwam gaf ons de ruimte om met de materialen, die her en der verspreid liggen, creatief om te gaan. Want we zijn nog steeds aan het ordenen en herstellen wat door de graafwerken overhoop is gehaald. Zo vonden eindelijk een aantal bessenstruiken, die ergens in de tuin verdwaald waren geraakt, een eigen plekje rond de composthopen.
Ze kunnen nu weer wortelen in de buurt van hun familiegenoten, waar ze trouwens heel warm onthaald werden.
De hakselmolen stond ook niet stil. Allerlei snoeisel, oude takken, groenafval en alles wat hier en der in de tuin bijeen werd geraapt werd fijn gehakt om daarna in de aardperenbedden als bodembedekking te worden neergelegd. Een werkje van geduld dat met zorg en liefde werd gedaan. Nu staan de aardperen te pronken en stelen je aandacht als je het pad volgt dat zich naar het prieeltje slingert.

De omgeving van het kippenhok werd vrijgemaakt. De palen van de vroegere omheining verdwenen uit het zicht en tussen de lindebomen ontstaan nu leuke zithoekjes om lekker weg te dromen tussen het weelderige groen. De oude ruif van de ezels kreeg er een plekje en krijgt als voederplaats voor vogels een nieuwe bestemming.

Toen de zon de laatste regenwolken verdrong en het gras beetje bij beetje droog likte, kon eindelijk overal gretig worden gemaaid. Pad na pad, hoekje na hoekje, draaiend van links naar rechts en van rechts naar links zonder je richting kwijt te geraken. Maaien in onze tuin is een sport op zich. Als dan eindelijk het labyrint aan de beurt is moet er even goed worden afgestemd. Je mag niet uit de bocht gaan of je komt ergens uit waar je niet hoort te zijn. Als dan alles weer mooi en fris gemaaid erbij ligt, nemen de vormen en de lijnen van de tuinpaden je mee, als je slingerend door de tuin wandelt.
Met natuurmaterialen werd op velerlei wijze geëxperimenteerd. Overal verschijnen nieuwe vormen die ontstaan door voeling met het eigen karakter van het materiaal: steen, takken, haksel, en nog zoveel meer wat onverwachts in een hoekje opduikt. Ondertussen verkennen de kippen de nieuwe plekjes en houden er s’avonds vóór het slapengaan mooie praatjes over. Ze zijn al maanden hun richting kwijt maar ze laten zich er niet door weerhouden. Integendeel, ze zijn gewoon niet meer te houden. Ze zijn zeer goede maatjes met de ezels en ze gaan geregeld bij hen op theevisite.
Wat de ezels betreft, die volgen alles met de glimlach en maken zich nergens druk over. Ze genieten van het roskammen, duiken enthousiast in hun emmer met groenteafval, en vergeten daarna weer de tijd.

Dat deden we tussendoor ook af en toe. De tijd vergeten en genieten van thee, koffie, en een koekje, terwijl onze gedachten zich verbinden met de spinsels van gesprekken, die spontaan ontstaan. Zo zijn we van werk en tijd genietend weer een stukje verder gekomen. De heropbouw is volop aan de gang en het voelt goed om zo bezig te zijn, al ligt er nog een berg werk voor ons. Maar één ding is zeker. Deze zomer krijgen we een nieuw terras. Een terras waar gasten rustig tot zichzelf kunnen komen. Dit is een perspectief om voor te werken. Een perspectief waarvoor deze eerste steenlegging fundamenteel is.

De puberteit bekeken vanuit het perspectief van het ouder worden. - 9 mei - 2009

Om de zeven jaar maakt een mens een overgang mee. Er zet zich een groeifase in die ons fysiek, emotioneel en geestelijk voor een nieuwe opgave stelt. In elke fase spreken we krachten aan, die we nodig hebben om verder te groeien. Deze krachten stellen ons in staat om wat zich in deze fase in beweging zet te realiseren. Elke groeifase geeft ons een kans meer van ons wezen naar buiten te brengen en een unieke bijdrage aan de ontwikkeling van het leven op deze planeet. Twee overgangen, die met ingrijpende veranderingen in het lichaam gepaard gaan, markeren heel sterk de ontwikkeling van vrouw worden en zijn.
De puberteit en de menopauze. Als we ze beide onder de loep nemen dan ontdekken we merkwaardige parallellen. De hormonen jagen door ons lijf. In de puberteit zorgen ze voor de ontwikkeling van ons geslachtsleven en leiden ze tot de mogelijkheid om kinderen te baren. In de menopauze stoppen de eileiders met eicellen te produceren. Een vrouw is dan niet langer vruchtbaar. In de puberteit bewegen we heel sterk naar buiten en in de menopauze heel sterk naar binnen.
Deze bewegingen veroorzaken een kleine aardverschuiving. We moeten ons opnieuw oriënteren en worden geconfronteerd met gevoelens van onzekerheid. De behoefte onze identiteit te ervaren dringt zich in beide periodes heel sterk aan ons op.
We zoeken een antwoord op de vraag:”Wie ben ik? Wat hoort bij mij?”. Doch de manier waarop we op deze behoefte inspelen verschilt heel erg. De puber of het jonge meisje beschikt over andere mogelijkheden dan de ouder wordende vrouw. Het pubermeisje wil ontdekken, leren door ervaring, met vallen en opstaan. De ouder wordende vrouw destilleert de wijsheid uit de ervaringen die ze heeft verzameld. Ze selecteert en reflecteert en raakt aan een essentie.
Zo loopt het als alles op zijn tijd komt. D.w.z. als we in de puberteit volop hebben kunnen experimenteren met nieuwe behoeften en verlangens die we in onszelf voelen opkomen, dan is de brug naar de wereld geslagen en nemen we op latere leeftijd volop onze plek in de wereld in. Is dit door omstandigheden niet het geval dan blijven we zitten met veel ingehouden energie, die zich ondertussen in patronen en symptomen vastzet. Ze moet toch ergens naar toe. Maar ze zet zich dan niet om in ervaringen waaruit we iets leren. Integendeel ze nagelt ons vast op een negatief of beperkt zelfbeeld, waarnaar we neigen te leven. Waarin we op den duur zelfs gaan geloven. Hieruit valt niet veel te destilleren.
Vandaar dat in de menopauze zich soms het volgende fenomeen voordoet. De vrouw onderneemt een krampachtige, wanhopige poging om nu eindelijk aan zichzelf toe te komen en krijgt het gevoel dat iets in haar, haar tegenhoudt en terughaalt. Nu ze eindelijk de stap naar buiten kan zetten voelt ze tegelijk de drang om naar binnen te treden en haar innerlijke grot te betreden. Door deze dubbele beweging komt ze onder druk te staan. Het lijkt zelfs of noch de ene noch de andere beweging zich kan voltrekken.
Hoe kan deze spanning worden opgelost? Hoe kunnen we alles wat ons op deze wijze emotioneel beroert kanaliseren en aanspreken? Zodat wat in ons zijn plek zoekt ook echt op zijn plek kan vallen.
Hoe vinden zowel het jonge meisje en de ouder wordende vrouw elkaar en komen ze tot rust?
Het geheim is namelijk dat elke groeifase wel samenvalt met onze biologische klok, maar dat onze zielsontwikkeling niet aan tijd en ruimte gebonden is. Een zielsbeweging die zich niet heeft kunnen voltrekken houdt zich in en voltrekt zich als we de omstandigheden creëren. De vorm waarin we ze uitdrukken verandert, de essentie niet.
Daarom kunnen ouder wordende personen ook nog puberaal gedrag vertonen. Puberaal gedrag wordt echter door het onbewuste gestuurd en draagt niet echt iets bij. Het werkt eerder rustverstorend.
Een bewuste relatie opbouwen met wat in de puberteit is blijven liggen werkt levensvervullend. Eindelijk komen we aan onszelf toe. We ontdekken hoe we onze niet geuite stemmingen kunnen decoderen. Door zowel de puberteit als de menopauze vanuit een breder perspectief te benaderen, worden verbanden duidelijk.
Een breder perspectief geeft ons de ruimte om wat meer afstand te nemen van. Op een afstand valt er namelijk veel meer te zien. Allerlei raakpunten laten zich dan zien. Deze geven een spoor om ons met vertrouwen in het leven op weg te begeven, een onbekende toekomst tegemoet. We kunnen dan met vrede in het hart nemen wat niet is geweest, en toestemmen in wat nu mogelijk is. Tevreden zijn met de vorm die nu bij ons past.
Met dit alles zijn we heel praktisch aan de slag gegaan. Nieuwe ervaringen brengen dan oude thema’s in beweging en leiden ze in nieuwe banen. De rivier vindt haar bedding weer. Ieder ontdekt hoe je je eigen energie kan aanspreken in plaats van op de energie van een ander te rekenen of niet gekanaliseerde energie te verliezen.
Dit laatste is de grote uitdaging waarvoor de puberteit ons plaatst. We missen dan echter de wijsheid van de ouder wordende vrouw om onszelf in te kaderen en te omkaderen. Soms komt onze omgeving ons tegemoet, soms ook niet. Maar niets van wie we in wezen zijn gaat verloren. Alles wordt bewaard tot de tijd is aangebroken om de brug te slaan.
In dit perspectief kunnen we de overgang of de menopauze beleven als het slaan van een brug naar onze bestemming: worden wie we zijn.

De tuin in de lente. Het ontwaken uit een lange winterslaap. Werkweekend tuinklussen 1 -3 mei.

De tuin heeft door de werkzaamheden van de voorbije maanden een grondige verandering doorgemaakt. Heel wat planten kregen een nieuw plekje en anderen wachten in de serre nog op hun bestemming. Een grote hoop aarde moest verplaatst worden en omgezet.
Met een klein maar gezellig groepje gingen we op zaterdagochtend met verse moed aan de slag. De hoop gaf zich niet meteen over. We moesten heel wat rare houdingen aannemen om hem de baas te kunnen. Op een bepaald moment stond een van ons zelfs bovenop de hoop om de aarde los te steken en takken en weerbarstige wortels los te maken.
Zo valt er rond zo’n hoop een berg te beleven en konden we op deze speelse wijze elkaars krachten meten.
Ondertussen brak de zon door de wolken en kregen we het warm van scheppen en aarde storten.
Maar de aarde laat ons niet onberoerd. Ze laat ons weer ontdekken hoe krachtig het werken in de grond kan zijn. Hoe dicht we dan weer bij onze oorsprong komen. Hoe fijn het kan voelen om de kracht van ons lichaam te voelen, dat deel van de aarde dat we bewonen.
Tegen de middag kreeg de composthoek in de tuin zijn nieuwe outfit. De composthopen werden van hun oude huid ontdaan en een nieuwe mantel aangemeten. Tegelijk zorgden zorgzame liefdevolle handen ervoor dat al het oude herfstmateriaal in de tuin kon worden weggehaald om het op een hoop te verzamelen.
Een hakselmolen, onze laatste milieuvriendelijke aanwinst, verwerkt dit materiaal tot schroot waarmee de aarde in de bloembedden kan worden bedekt. Het doet deugd om alles zo te recycleren en niets verloren te laten gaan. Alles kan in een nieuwe vorm weer bijdragen tot het geheel.
De haag in de tuin kreeg een lekkere beurt van de kapper en ziet er nu best knap uit. Jong en fris, uitgerust voor de lange zomer. De rabarber werd geoogst en verwerkt voor bewaring. Ook lekkere verse kruiden werden voor bewaring geoogst en fijngesneden. Ondertussen liepen onze drie laatste kippen vrolijk door de tuin om de laatste restjes op te halen. Ze deden lustig met ons mee.
In groep werken werkt best wel aanstekelijk. De ezels konden het niet laten om commentaar te geven, al deden ze geen klap. Oremus had alleen maar dolle pret als hij ons bestoft en verwaaid uit de tuin zag komen. Hij begon zich dan met plezier op zijn rug in de aarde te rollen om te laten zien dat hij er ook iets van kon.
We namen natuurlijk tussendoor een aantal gezellige koffiepauzes met lekkere koek en toetje, waar ook tijd was voor allerlei filosofische reflecties. De geuren en kleuren ontbraken niet.
De lente is hier nu ook volop opengebarsten en aan het groeien is geen houden meer. Zo werd dit weekend beleefd als een genot voor lichaam , ziel en geest.
Ieder was op zijn manier zinnig bezig, wetend dat hij een onderdeel van een geheel verzorgde. Als we dan samen op zondagmiddag op dit geheel terugblikken dan kunnen we alleen maar dankbaar zijn voor elk moment dat op zich vervullend was.
Een fijne manier ook om elkaar beter te leren kennen, waarderen en respecteren.
De tuin herademt en herstelt zich van de harde klappen van de winter. Wij maken deel uit van dit proces. Nu lokt hij ons steeds weer opnieuw naar buiten om toeschouwer en medeschepper te worden van een heel groot gebeuren.
De geboorte van nieuw leven, omhuld door duizendvoudig groen.
Een weekend om van na te genieten.

Parsifal: een zoektocht naar de Graal in ons eigen leven - Brugge - 18 april

We zaten op zaterdag met een twintigtal mensen in Brugge bijeen om een oud verhaal, Parsifal, te belichten.

We maakten hierbij gebruik van woord, klank en beeld. Zo konden een aantal thema’s uit het verhaal op diverse wijze onder de loep worden genomen. Eerst kaderden we het verhaal in de tijd waarin het is ontstaan. De parallellen met de tijd waarin we leven zijn zeer aanwezig en stemmen tot nadenken. De vraag: ” Welke dimensie van het leven neigen wij over te slaan?”,dringt zich dan meteen op. Bij nadere studie valt het op dat er in de tijd van Parsifal sprake is van een ontwaken van vrouwelijke waarden. Het leggen van verbindingen wordt belangrijk. Niets bestaat nog op zichzelf. Er ontwaakt een streven naar eenheid.

Er doet zich een verschuiving voor. Alles wat in de duistere Middeleeuwen ondergronds verder ging neemt in deze periode vorm aan. Er is een behoefte aan verdieping, de zoektocht naar binnen wordt in talloze verhalen in beeld gebracht. In de kunst verschijnen organische vormen. De schepping blijkt een smeltkroes te zijn voor scheppende vormen die voortdurend aan veranderingen onderhevig zijn.

De nood aan verandering dringt zich in deze periode dan ook heel sterk op. In de mens ontwaakt een verlangen om zijn innerlijk verborgen diepten te verkennen. Het verhaal van Parsifal geeft gestalte aan dit verlangen.
Een jonge knaap die angstvallig door zijn moeder voor het onbekende wordt beschermd, ontmoet op een dag ridders van Koning Arthur. Vanaf dit moment heeft hij maar één verlangen: worden zoals hen. Een ideaal, de koning dienen, die naar eenheid in zijn rijk streeft. Hij wil echter zonder ervaring het grote onbekende tegemoet rijden en leert op zijn tocht met scha en schande de gevaren van het grote leven kennen.
Vooral de omgang met vrouwen verloopt niet zonder problemen en keer op keer heeft hij de neiging zich niet te bezinnen over wat hem overkomt. Als hij op een dag een zieke koning ontmoet, mist hij de nodige ervaring en wijsheid om de koning te genezen. Gelukkig beseft Parsifal dat niet alleen de koning maar ook het hele land in gevaar is en hij reist verder op zoek naar antwoorden, naar oplossingen. Zo ondergaat hij, dank zij enkele helpers die hem inwijden in de wijze lessen van het leven, een innerlijke verandering. Hij wordt zich steeds bewuster van zijn verantwoordelijkheid en gaat een relatie aan met alles wat hij eerder ontkende of afstootte.
Eindelijk leert hij zich met zijn onvolmaaktheid en met zijn mens-zijn verzoenen. Hij krijgt bijgevolg ook zicht op de ware noden van de anderen, ontdekt de aanvullende waarde van het vrouwelijke en lukt er uiteindelijk in om de zieke koning te bevrijden. Zo valt aan een ieder die erbij betrokken is de verlossing ten deel. Het wonder van de genezing kan geschieden.

Het verhaal van Parsifal is ons verhaal. Zijn opdracht is ook onze opdracht in het hier en nu. De nood aan bewustwording en waarden die het leven helen dringt zich ook heden ten dage weer heel fel aan ons op. Wij worden meer dan ooit tevoren opgeroepen om te verenigen wat verdeeld is. Om te verzoenen wat met elkaar in strijd is. Om ons zieleleven te verzorgen. Om nieuwe perspectieven te integreren en niet half slapend verdoofd door het leven te gaan.
Het verhaal doet bij nadere reflectie ook stilstaan bij ruimere verbanden. Oude waarden die door de overlevering in verhalen, muziek en kunst tot ons zijn gekomen, blijken te raken aan de grondvesten van ons bestaan.
We ontdekken universele thema’s die in vele culturen telkens weer andere vorm aannemen.
Ze raken allen aan de vraag: waartoe ben ik geroepen? Het is de vraag van Parsifal in ons.
De drang om hierop een antwoord te vinden dwingt ons op weg te gaan, geen slachtoffer van ons lot te worden.
Op deze weg valt er veel te leren, maar uiteindelijk leidt de weg naar de Graal, de rijkdom van ons wezen.
De Graal wekt in ons de behoefte om te worden wie we zijn. Zij is echter geduldig, oordeelt niet en wacht op het juiste moment. Het moment van ontwaken.

Training de basisprincipes van het helpen - blok 2 - 3 t/m 5 april

Eerst maken we tijd om door middel van voorbeelden en opgedane ervaringen terug te kijken naar de stof die we tot dusverre behandelden. Het blijkt dan telkens weer hoe moeilijk het is om terughoudend te zijn. De verleiding om wat een ander ons vertelt te interpreteren ligt steeds op de loer. Onze eigen ervaring kleurt dan in wat we horen en legt accenten waar ze misschien niet horen te liggen.
Objectief luisteren kan maar als we geleerd hebben onszelf goed te verzorgen. Dan kunnen we van opgedane ervaringen leren hoe we onze eigen behoeften beter tegemoet kunnen komen. In de hulpverlening weerspiegelt een niet vervulde eigen behoefte zich soms in de vraag van de ander. De drang om het probleem voor een ander te moeten oplossen dringt zich dan op. We projecteren dan onze behoefte op de ander. We kunnen niet langer een neutrale positie handhaven die nodig is om de ander in zijn eigen kracht te blijven zien.
Iemand die om hulp vraagt ziet soms zijn eigen kracht niet meer of mist de ervaring om zijn eigen kracht aan te spreken. Hij dreigt in de ban te geraken van de verwachting dat de helper het voor hem oplost. Hij kan zijn eigen kracht maar aanspreken als de helper deze kracht weerspiegelt. Als hij door de juiste instrumenten aangereikt te krijgen zijn eigen potentieel leert aan te spreken.
Door oefeningen en voorbeelden nemen we de relatie helper en hulpbehoevende onder de loep. We nemen beide standpunten in om te leren kijken vanuit twee kanten. We leren hoe het voelt om waarnemer van een probleem te blijven en alles wat ermee in relatie staat in ogenschouw te nemen.
Een totaalbeeld ontstaat maar, als de helper bereid is om de ander in zijn kontekst te zien. Hoe verhoudt de hulpbehoevende zich tot zijn omgeving, hoe reageert hij op zijn probleem, welke krachten kan hij aanspreken , welke behoefte vraagt om verzorging, wat moet hij in zichzelf kunnen ontwikkelen om van binnenuit tot een oplossing te komen. Deze vragen komen dan meer in het zicht te liggen. De aandacht richt zich zuiver op de ander. Er ontstaat in deze terughoudendheid geleidelijkaan een totaalbeeld.
Dit maakt het mogelijk om samen met de ander in de richting van een oplossing te bewegen. Om beter zicht te krijgen op wat ondergronds in de relatie helper - hulpbehoevende zoal beweegt staan we stil bij het fenomeen projectie, dat hoort bij de natuur van de mens. We exploreren hoe overdracht en tegenoverdracht werkt.
Dit is heel boeiende materie omdat ze ons helpt afgestemd te blijven op een aantal basisprincipes van helpen. Deze stemmen overeen met natuurwetten, die we zomaar niet naast ons neer kunnen leggen.
Kennis nemen van deze natuurwetten helpt dan ook om de eigen positie veilig te stellen en eigen grenzen beter te bewaken. Helpen is op deze wijze minder belastend. Het berust niet langer op een verwachting die niet kan worden ingelost.

Werken met de kracht van het medicijnwiel - 30 maart.

Sedert twee jaar verzorg ik voor een franstalige groep uit de streek themadagen die zeer ervaringsgericht zijn. We bleven reeds eerder enkele dagen stilstaan bij de relatie tussen de vier elementen en de vier functies van onze psyche: waarnemen, denken, voelen en intuitie. Door vele oefeningen werd het duidelijk dat wij in onze cultuur geneigd zijn om deze functies eenzijdig te gebruiken. Ik heb toen een paar keer het verband gelegd tussen deze materie en de aandacht die sommige autochtone volkeren besteden aan de vier standpunten, die we kunnen innemen, om de werkelijkheid te benaderen.
Zo kwam ook de indiaanse spiritualiteit ter sprake. In de groep ontstond interesse voor het medicijnwiel dat voor de Indianen een krachtig symbool is om de eigen levensenergie aan te spreken. Het medicijnwiel werd door de Ouden gekozen om de werking van de Grote Geest uit te drukken, wiens kracht door een cirkel wordt belichaamd.

Een kruis verdeelt de cirkel in vier kwadranten. Deze staan symbool voor de vier windrichtingen: Oost, West, Noord, Zuid. Ze hebben eveneens een relatie met het mentale, het fysieke, het emotionele en het intuitieve aspect van de menselijke natuur. Het medicijnwiel symboliseert de totaliteit van het leven.
De mens maakt ook deel uit van deze totaliteit. We hebben in ons de mogelijkheid om een relatie op te bouwen met alles wat we meemaken. De term medicijn verwijst naar de kennis om op alle niveaus van ons leven de harmonie te herstellen. Op energetisch, emotioneel, fysiek, spiritueel en sociaal niveau. Eerst exploreren we de symboliek van dit oude krachtig symbool, dat wortelt in een grondige kennis van de natuurwetten.
Zo voeden we ons met de wijsheid van een cultuur die de natuur als haar leermeester beschouwt. Daarna gaat elk praktisch aan de slag met het maken van zijn medicijnwiel. Uitgangspunt hiervoor is een meditatieve afstemming op alle facetten van het dagelijks bestaan. Geleidelijk aan nemen deze facetten door middel van symbolen in het medicijnwiel vorm aan. Alles verweeft zich tot een boeiend geheel.
In het medicijnwiel kan het een niet zonder het ander. Elk onderdeel is met het geheel verbonden, en elk symbool weerspiegelt ook het geheel.
Kijkend en schouwend openbaart zich een samenhang, die richtinggevend is voor het ontdekken van nieuwe standpunten om met de dagelijks realiteit om te gaan.
Het medicijnwiel voedt en inspireert, en schenkt ieder die er met respect mee omgaat een helder leidraad voor zelfontplooing. Het is een groot geschenk van een spiritualiteit die gelooft dat alles wat we meemaken de moeite waard is om geleefd te worden.
Elke uitdaging waarvoor we staan is tevens ook een kans om te .groeien Het leert ons dat alles voortdurend in beweging is en dat we in staat zijn op elke beweging zinvol in te spelen.
Op voorwaarde dat we de Grote Geest in ons laten werken en onze geestelijke vermogens aanspreken. Hiervoor is het medicijnwiel een instrument van onschatbare waarde.

De pop als spiegel van onze ziel - 20 t/m 22 maart.

De spirituele vierdaagse biedt ruimte en tijd om via impulsen rond bepaalde thema’s af te stemmen op wat innerlijk beweegt. Deze keer was de pop aan de beurt. Als op de eerste avond persoonlijke verhalen met elkaar worden gedeeld blijkt telkens weer opnieuw hoe diep een relatie met een pop, of een beer of een knuffel blijft nawerken in de menselijke ziel.
Een pop waar een kind een hele diepe band mee aangaat verdwijnt plots zonder enige verklaring. Een ander wordt weggegooid omdat een been of arm ontbreekt. Weer een ander verdwijnt op zolder en wordt vergeten. Soms wordt ze omwille van de hygiëne aan een grondige wasbeurt onderworpen, en weg is haar vertrouwde geur.
Heel vaak wordt de diepte van de band die het kind met de pop aangaat onderschat. Ze is maar speelgoed. Eens de kindertijd voorbij heeft ze afgedaan. Als volwassene ga je toch niet meer met een pop spelen. Maar de pop is bijna zo oud als de mens. Ze is zijn onafscheidelijke bondgenoot. Want al heel vroeg had de mens de behoefte beelden te scheppen waarin hij onbewust zichzelf herkende.
De eerste pop ontstond uit niets. Een paar eenvoudige verzamelde materialen uit de natuur waren voldoende. De pop kreeg ook dikwijls een rituele functie. Ze hielp de mens te communiceren met krachten die hij niet kon plaatsen. Ze hielp hem zich te beschermen, boven zichzelf uit te stijgen. Ze was een belangrijk instrument voor de sjamaan en kreeg in die zin een genezende werking.
Zo werd de pop een onmisbaar instrument voor een gezonde relatie met de binnen- en buiten wereld.

In onze cultuur dreigt de waarde van de pop als spiegel voor de ziel steeds meer verloren te gaan. Maar wat moet er met ons gebeuren als we net als de rups niet langer kunnen verpoppen. Waar blijft de vlinder dan?
We zijn tijdens deze dagen op een vrije, spontane manier op zoek gegaan om met meegebrachte materialen een contact op te bouwen met de pop die ergens diep in ons leeft en ons een hand reikt.
We gaven ze spelend een stem, lieten haar in een verhaal tot leven komen en bewegen. Zo werd het verhaal ons verhaal. Zo spelend lerend komt een proces op gang, een drievoudige beweging. De moed om het kind in onszelf te ontmoeten. Een eerste primitieve poging om vorm te geven aan wat in een eerste fase nog ongrijpbaar is.
Daarna samen op zoek gaan naar een eigen manier om met eenvoudige middelen poppen tot leven te wekken. Samen geïnspireerd bezig zijn. Aan de lijve ervaren hoe aanvullend de inbreng van een ander kan zijn. Tegelijk tot op het bot in het reine komen met de weerstand om iets van je zelf naar buiten te brengen.
Maar ook de vreugde ontdekken om los te laten wat in de weg zit, stem te geven aan wat belemmert om met de innerlijke beweging mee te gaan. Het hoort er allemaal bij. Maar de pop heeft ook een kader nodig.
De achtergrond, het decor komt ook in zicht. Als dan eindelijk het moment aanbreekt dat het gordijn opgaat en dat de poppen aan het dansen gaan, dan is de bevrijding ook echt heelmakend.
De vreugde om je in de rol van de pop te verplaatsen en je eigen grenzen te verleggen of om juist uit je rol te vallen en te ervaren dat daarom niet alles fout hoeft te gaan is als helende zalf op oude wonden.
Maar de derde fase leidt tenslotte tot het scheppen van een nieuwe relatie met oude patronen, zodat er ruimte ontstaat voor een pop die vertegenwoordigt waar we in wezen naar op zoek zijn. De vlinder die tevoorschijn komt nadat de rups zich heeft verpopt. Of de pop die ons spiegelt wat we niet eerder konden aanschouwen. Een kracht die in ons sluimert en nu gestalte aanneemt als een deel van een innerlijk proces.
Als ieder dan op het eind in de afsluitende ronde met zijn zelfgemaakte pop in de kring zit, voelt de kracht van de groep ineens veel groter. De gezichten lichten op. Het kind en de volwassene sluiten vrede. De vlinder spreidt zijn vleugels en toont zijn kleuren. Buiten zingen de vogels blijer dan ooit tevoren.
Dan worden de woorden van Schiller weer belichaamd.

“De mens speelt alleen als hij in de volle zin van het woord mens is, en hij is pas een volledig mens als hij speelt.”

Palliatieve zorg, thuiszorg en Alzheimer - maandag 15 maart 2009

Drie volle dagen lang bezinnen 25 verpleegsters uit de omgeving zich in Poustinia over de vraag: hoe zinvol omgaan met Alzheimer?

Ze worden door een gespecialiseerde vormingswerker geconfronteerd met een nieuwe benadering van Alzheimer. Uitgangspunt van de training: hoe kan ik door mijn houding de persoon die Alzheimer heeft in zijn waardigheid laten? Wat doe ik met mijn eigen angst ten aanzien van deze ziekte? Wat doe ik met mijn onmacht om de ander te bereiken? Hoe ontdek ik andere vormen van communicatie?
Ieder neemt de uitdaging aan om deze vragen niet langer te ontwijken. Zo wordt de eigen kwetsbaarheid de springplank naar de kwetsbaarheid van de ander. Je hoeft niet sterker te zijn dan de ander maar je houdt voeling met wat de nood van de ander in jou doet bewegen.
Je kijkt met een blik die waarneemt zonder vooronderstellingen. Zonder wat je ziet direct in te vullen door wat je weet. Dan blijken symptomen vaak ook belangrijke sporen te leveren om contact op te bouwen met de persoon die schijnbaar alle contact met zichzelf en zijn omgeving verliest. Dezelfde zich steeds weer herhalende beweging leidt door een geduldige waarneming tot creatieve oplossingen.
De ziel van de zieke brengt je dan naar een moment van herkenning. Het innerlijke leven is als een film. Soms breekt de film door iets ingrijpends zoals bijvoorbeeld het verlies van een kind. Het contact met wat men echt voelt gaat verloren als rouw de plaats ruimt voor de gedachte het leven moet toch verder. Ja, het leven gaat altijd verder maar hoe gaat het dan verder?
Als dit onverwerkt moment weer in het zicht komt dan blijkt er ook weer beweging in de persoon te komen: zijn emotioneel beleven krijgt weer zin. De film draait weer verder. Dan maakt de pluchen teddybeer een wereld van verschil. De ziel vindt rust. Uitgebluste ogen lichten weer op.
Zo hoef je niet langer een strijd tegen de symptomen aan te binden. Doch symptomen kunnen worden benaderd als een poging van de ziel om met jou te communiceren.
Zo leert Alzheimer je beetje bij beetje de communicatie van ziel tot ziel.

Een training die het geloof in de mens sterkt en voedt.

Spirituele filmdagen - Tibetaanse spiritualiteit - 5 t/m 8 maart 2009

Beelden helpen ons contact te maken met wat sluimerend in ons wacht op herkenning. We kunnen op verschillende manieren beelden op ons laten inwerken. Soms grijpen beelden ons aan zonder dat we er een zin aan kunnen verlenen. Dan werken ze onbewust op ons in. Maar we kunnen er ook heel anders mee omgaan. We kunnen ons openen voor beelden en ons actief participerend opstellen. Dan consumeren we niet langer beelden maar we bouwen beetje bij beetje een relatie met het beeld op. Dat kan alleen maar als we de filmtaal leren benaderen als symbooltaal. Symbooltaal weerspiegelt ons innerlijk leven en helpt ons te begrijpen wat er zoal in ons beweegt. Het is een taal die we mondjesmaat leren spreken. We analyseren niet. Integendeel, we kijken zonder oordeel naar wat zich toont. We bevoelen wat ons raakt om te ontdekken welke het raakpunt is tussen het beeld en de eigen levenservaring. Als plots dank zij het beeld de eigen ervaring haar zin prijsgeeft dan ervaren we de verlossende werking van herkennen wat er in ons omgaat. Met dit hele proces dat ik hier beschrijf zijn we drie dagen in een rustig tempo aan het oefenen geweest. We stemden af op een aantal prachtige films zoals bijvoorbeeld Seven Years in Tibet. De Tibetaanse cultuur verleent grote waarde aan het innerlijke leven. Alles draait rond het in dienst staan van het Leven. Elke vorm van leven weerspiegelt dat grote Leven. Alle beelden en symbolen van de Tibetaanse cultuur weerspiegelen facetten van dat grote Leven. Reflecteren bij de beeldentaal van een film kan ons helpen de vele facetten van het leven te aanschouwen. Zo wordt film kijken een manier om te mediteren en afstand te doen van alledaagse sleur. Beelden ontsluieren op deze wijze wezenlijke behoeften die we geneigd zijn te ontkennen. Zoals de behoefte om zin te geven aan wat we ervaren. Of de behoefte om door deze zingeving de ander te ontmoeten en verbondenheid te ervaren. In dit perspectief wordt film het instrument bij uitstek om met beelden en dus ook met onszelf te leren omgaan. De filmbeelden die beklijven ontpoppen zich tot leerervaringen die voedend doorwerken in het leven van elke dag. Ze helpen ons schouwend te kijken naar wat ons overkomt. Tegelijk toeschouwer en deelgenoot te zijn en niet langer slachtoffer van omstandigheden. En dit alles in een gezellige en gemoedelijk sfeer met elkaar delen leidt tot diepe verbondenheid. Een ontroerende en beklijvende ervaring.

Wat we geloven bepaalt wie we zijn - workshop 28 februari 2009

Wij nemen onszelf en de wereld waarin we leven waar door de bril die we op hebben staan. Sterker nog we geloven dat alles wat we door deze bril zien de hele werkelijkheid is. Als deze werkelijkheid ons niet langer zinvol lijkt dan vallen we de werkelijkheid aan. We vergeten dat niet wat we zien fout is, maar dat we de bril waarmee we kijken op tijd moeten afzetten. Door een andere bril is er weer iets anders te zien. Er ontvouwt zich dan voor onze ogen een andere werkelijkheid. Wat we dan zien wordt rijker, vollediger, dieper. Hierdoor voelen we iets in ons bewegen wat we voordien niet voelden. We worden nieuwsgierig naar dat onbekende. We worden wakkerder, alerter, speurend naar meer werkelijkheid. Als we te lang dezelfde bril hebben opstaan en al te lang geloven wat we zien dan worden we innerlijk onzeker omdat we maar één poot hebben om op te staan. Maar dit ene standpunt, dit ene geloof beheerst op den duur wel ons hele bestaan. Het dringt door in ons hele systeem. Het versluiert onze blik op onszelf, op onze partner, onze kinderen en nog zoveel meer. We kijken beperkt, leven en ademen beperkt en geloven dat het leven ons in de steek laat omdat de zin ons ontsnapt van alles wat we niet kunnen zien. En de zin voor het ongrijpbare onbekende hebben we uit handen gegeven, uit wanhoop, aan anderen die meenden voor ons de zin ervan te moeten invullen. Zo ontstaan geloofsystemen. Hele families gaan eronder gebukt. En ondertussen ontsnapt ons de werkelijkheid, die zoveel meer is dan we ooit kunnen bevatten en waarvoor we veel brillen nodig hebben om haar volheid te zien. Omdat we mensen zijn zullen we altijd blijven zoeken naar zin.

Omdat we mensen zijn, zijn we in staat om steeds meer te zien dan we voorheen zagen. Omdat we mensen zijn zoeken we naar zingeving. Zijn we in staat door ervaring te geloven wat het betekent ’ik zal altijd met je zijn’. Een kracht die inspireert, voedt, leidt maar ook vrij laat om steeds weer opnieuw op basis van nieuwe ervaringen nieuwe keuzes te maken die onze menswording dienen.

Hier zijn we in het voorbije weekend letterlijk mee aan de slag gegaan. Steeds weer oefenend met brillen op en af zetten. Aan den lijve ontdekkend hoe illusies de plaats ruimen voor zingeving. Wat we geloven bepaalt wie we zijn, de titel van de workshop, hoeft dan als beleving niet meer waar te zijn. Onze ervaringen zelf helpen ons dan te geloven wie we zijn. En uiteindelijk brengt dit ons steeds dichter bij elkaar. We raken door ervaringen te delen aan een gemeenschappelijke grond. Een grond die ons doet voelen dat we werkelijk bestaan.

training de basisprincipes van het helpen - 15 februari 2009 - eerste blok

We hebben zojuist het eerst weekend van de training ’basisdynamieken in het proces van helpen’ afgesloten. Zeer centraal stond de vraag: hoe kan ik er voor een ander zijn en toch ook tegelijk mezelf blijven?

Dan is een eerlijk onderzoek naar de eigen grenzen en mogelijkheden een belangrijke voorwaarde om op deze vraag te antwoorden. Voor deze reflectie hebben we volop ruimte genomen. Ruimte om van op afstand te kijken naar hoe profileer ik mij als hulpverlener naar een hulpbehoevende? Dan kunnen wezenlijke behoeften worden benoemd. In het reine komen met de eigen behoeften is de opening naar een zuiver afgestemd zijn op de ander. In situaties van elke dag rijzen problemen die vragen om een oplossing. We zijn niet altijd in staat om iets aan te dragen wat tot de oplossing kan bijdragen. Het ontbreekt ons soms aan het zicht op het geheel. We fixeren ons te veel op wat zich toont, maar er is ook zoveel wat onzichtbaar ondergronds in problemen beweegt. Hoe daar dan zicht op krijgen? Met deze vragen op de achtergrond verdiepten we ons in het proces van helpen. Want het is een proces, zoals ook het leven een proces is. Door er zo naar te kijken is er altijd verandering en groei mogelijk. We komen maar tot een echte oplossing van het probleem als er ook ruimte is voor verandering en groei. Dan leggen we noch onszelf noch de ander vast en is onze blik op de situatie zonder oordeel. Hiermee hebben we geoefend twee dagen lang waarbij we onszelf toestaan te leren en te ontdekken hoe we ons zo naar de ander kunnen verhouden dat hij volledig zijn waarde als mens behoudt, en door ons gezien en geacht wordt als een wezen met eigen kracht en mogelijkheden om zich samen met ons in de richting van de oplossing te bewegen. Boeiende materie en dan blijkt een weekend altijd veel te kort........maar we nemen afscheid met het gevoel van ...volgende keer verder.......want ook de training is een proces.

reis naar Glastonbury-voorbereidende dag - 27 juni 2009

Het is weer bijna zover. Binnen twee weken vertrekt Willem met een groepje gemotiveerde mensen naar Glastonbury. Ze kwamen een dagje in Poustinia doorbrengen om elkaar beter te leren kennen. Maar ook en vooral om wat meer voeling te krijgen met de diepere achtergronden van alles wat rond deze plek speelt. Glastonbury is een klein oud stadje, gelegen in Somerset, in Engeland. Het situeert zich in het land van Avalon, de omgeving waar het verhaal van Nevelen van Avalon wortel schoot. Er hangt heel wat mysterie rond deze plek, die ook verbonden is met de zoektocht naar de Graal.

Daarom wordt Glastonbury als een heilige plek beschouwd, waar mensen van over heel de wereld bijeenkomen om contact te leggen met hun innerlijke bron. We noemen de reis een pelgrimage. Het gaat niet zomaar om een reis met een gids, die je informeert over alles wat je ziet. Het gaat meer om een reis waarin je de ruimte krijgt om alles eerst ter plekke te ervaren en via deze ervaring te raken aan iets wat al langer in jou beweegt. Dat kan vrij met elkaar gedeeld worden en bij het delen kan een aanvullende duiding de ervaring verdiepen.
Zo krijgt de pelgrimage het karakter van een reis naar de bron.
Op deze dag in Poustinia wordt door een presentatie in beeld en klank, de sfeer van de omgeving weergegeven. De reizigers in spé worden beetje bij beetje ingewijd in de diepere zin van de verhalen, die over deze plek leven.
Ook de symboliek van de Graal komt aan bod. Er wordt vooral gezocht naar raakpunten met je eigen leven om niet te verdrinken in de veelheid van interpretaties over dit thema.
Op deze wijze komt deze reis naar het land van Koning Arthur tegemoet aan de behoefte de eigen spirituele kracht aan te boren. Het bezoek aan Stonehenge en Avebury brengt je dan ook in contact met krachtvelden, die moeilijk zijn te weerstaan. Het zijn plaatsen, die getuigen van grotere verbanden, waarin we opgenomen zijn. Die herinneren aan tijden waarin de mens nog leerde samenwerken met deze krachten, omdat hij besefte hoezeer ze ook op zijn leven invloed hadden.
De reis is echter geen duik in het verleden, maar eerder een aansporing naar de toekomst toe. Hij stimuleert het durven vertrouwen op eigen impulsen om geest in de materie om te zettten.
We organiseren deze reis al jaren en merken keer op keer hoezeer de belevingen, die tijdens de reis werden opgedaan, stimulerend en inspirerend doorwerken op het dagelijks leven. Voor sommigen was het zelfs een keerpunt. Zo schrijft de doelstelling van de reis zich ook in in het geheel van de werking van Poustinia: mensen helpen en ondersteunen om hun eigen bron aan te boren door hen de ruimte te geven om ervaringen op te doen, die hierbij voedend kunnen zijn. De zoektocht naar de Graal neemt in deze tijd dan ook steeds meer de vorm aan van een bewustwordingsproces. Het groeiend besef dat wij mensen geestelijke wezens zijn, die de materie kunnen benutten om de geest in de vorm uit te drukken.

De avondcyclus: Anders kijken naar film. - 22 juni 2009

Verleden maandag heeft Willem in Tongeren deze filmsessies, die over zes avonden verspreid waren afgesloten. Een groepje mensen deelden met elkaar hun ervaringen en merkten hoe verrijkend het was om samen afgestemd en omkaderd naar film te kijken.
We kregen van de kosmos een prachtig cadeau: de mogelijkheid om beelden op het witte doek weer te geven. Beelden die ons kunnen helpen anders naar het leven te kijken en er anders mee om te gaan.
Film is een kunstvorm, die we benutten kunnen om innerlijk te groeien. Kunst is in wezen een instrument, die het de mens mogelijk maakt wat afstand te nemen van de eigen ervaring, om er via het beeld meer voeling mee te krijgen en dan op deze wijze de diepte van de eigen ervaring te kunnen peilen.
Een emotie verwijst naar een gevoel, dat om herkenning vraagt. Een beeld dat raakt aan wat we ervaren maakt de emotie los. We geraken gegrepen door een fragment in de film, hebben hierdoor het gevoel dat wat daar op het doek gebeurt over ons gaat. De emotie meldt zich en vraagt om aandacht voor wat er op dat moment wordt beleefd.

Nu blijkt door ervaring dat als we de symboliek van de filmtaal leren verstaan en niet enkel film passief consumeren en emoties passief ondergaan, we gemakkelijker zicht krijgen op wat onder deze emoties beweegt: wat we wezenlijk voelen en soms niet durven voelen omdat we een frame missen.

Elk gevoel vraagt om ingekaderd te worden. Het is er omdat het zin en betekenis heeft. Zonder zin en betekenis blijft alles wat we voelen een last die we meedragen zonder te weten waarom.
Doelstelling van "Anders met film omgaan" is de conditie scheppen om zinvol in te spelen op wat ons in het leven raakt. De beelden, het verhaal dat door acteurs wordt belichaamd, staat ten dienste van innerlijke zielsprocessen.
De ziel heeft beelden nodig om zich kenbaar te maken. Ze spreekt haar eigen taal. Zo spreekt ook de film een eigen taal. Deze sessies zijn dan ook bedoeld om deze taal beetje bij beetje te leren verstaan en spreken en bijgevolg onszelf beter te verstaan en uit te drukken. Gevoelens blijken dan van onschatbare waarde te zijn voor het vinden van het eigen levensspoor. Ze zijn de beeldende kunst die ieder met zich meedraagt. Zo kunnen we lerend van filmbeelden beetje bij beetje regisseur worden van ons eigen leven en een acteur die weet waar hij mee bezig is: zijn leven gestalte geven.

Het innerlijke vuur - juli 2009
 

Een vakantievijfdaagse waarbij genieten van de natuur, wandelen en innerlijke reflectie elkaar aanvullen.

Vuur verteert, verbrandt, vernietigt. De branden op La Palma en in Griekenland doen ons terugdeinzen voor het vuur dat onbedwongen hele dorpen verslindt. Vuur is ook het element waar we het meest bang voor zijn,

Ook innerlijk vuur kan een mens doen opbranden, tot op de rand van een burnout brengen. Als vuur onbeheerst in ons ontvlamt, kwetsen we met onze agressie anderen. Als we het vuur in ons onderdrukken worden we depressief.
De kwaadheid richt zich dan naar binnen tegen ons. We verteren van binnen, lukken er niet langer in onszelf uit te drukken.
Vuur neemt zowel in de natuur als in ons vele vormen aan.
Vuur is verbonden met de zon, de hoop op nieuw leven, het leven dat elke dag weer vorm aanneemt en door het licht waarneembaar wordt.
Vuur maakt ons enthousiast en zo ontsteken we het vuur bij anderen. Het voelt bijna onwennig aan om naar het vuur in ons te kijken. Zo lang reeds ervaren we het als een taboe. We hebben onvoldoende geleerd met het vuur in ons constructief om te gaan.
We zijn tijdens deze dagen meditatief met vuur aan de slag gegaan.
Door praktische oefeningen kon een veilig en bewust contact met het innerlijk vuur worden gelegd.

De Eifel is een vulkaangebied. Wandelen in een gebied waarvan de bodem gestolde lava is, is een manier om de energie van het element vuur aan den lijve te ervaren. Zowat overal verspreid in deze krachtige omgeving bevinden zich ijzerhoudende bronnen, die heel geneeskrachtig zijn.
Gerolstein is een heel gekende en daar bevindt zich ook een kuuroord. In de kraters van de oude vulkanen vormden zich meren. Ze zijn van een wonderbaarlijke schoonheid en hun uitstraling werkt diep in. Ze zijn de blauwe spiegelende Maren van de Eifel, uniek en onweerstaanbaar.

Een ontspannend uitstapje naar het romantische Monschau mocht natuurlijk in het programma niet ontbreken. Een smakelijke pick-nic in het hartje van het stadje maakte het mogelijk om samen gezellig te genieten van de sfeer van dit plekje, dat door zijn prachtige oorspronkelijke bouwstijl steeds weer harten weet te bekoren. Het innerlijk vuur, een vakantie met pit. Wandelen, genieten en reflecteren over een kracht, die we in de toekomst steeds meer nodig zullen hebben. Een kracht, die ons de energie schenkt om oorspronkelijk te blijven en actie te ondernemen om wat ons innerlijk beweegt in de wereld neer te zetten.

22 AUGUSTUS - Een terugblik op een rijke open deur dag.

Na 2 augustus vorig jaar werd de idee rijp om elk jaar in Poustinia een dag te organiseren waarop mensen, die op een of andere manier met het huis of de werking van Poustinia vertrouwd zijn, een kennis of familielid of vriend kunnen introduceren om een kijkje achter de schermen te nemen.

Zo wordt de drempel om kennis te nemen met wat hier zo allemaal beweegt minder hoog en kan ieder die zich even wil verdiepen in de visie achter dit hele gebeuren ook worden gevoed. Een 25 tal mensen verzamelden zich hier op deze zonnige dag vol belofte. Voor meer dan de helft was het bezoek aan dit huis een nieuwe ervaring, waar ze vol verwachting indoken. Voor ons in een bepaalde zin ook, omdat we moesten exploreren wat op zo’n korte tijdspanne mogelijk is. Ik zal hieronder de verschillende activiteiten van deze dag kort evoceren zodat van deze dag een algemeen beeld ontstaat.

Verwelkoming.

Het was gezellig en fijn om onze gasten met een kopje thee of koffie in onze keuken en eetruimte te verwelkomen. Terwijl ik rustig de voorbereiding voor het middagmaal afrondde, ontstonden in de keuken spontane gesprekken, die door de eerste indrukken op gang kwamen. Buiten scheen de zon heerlijk en onze ezels waren blij met zoveel beweging op deze mooie zomerse dag.

Na het kennismaken nodigden we onze gasten uit om naar de kapel te gaan, waar we in een kring plaatsnamen.

Ik heb ieder in de Poustinia welkom geheten en de wens geuit dat deze dag voor ieder iets vruchtbaars mocht brengen. We hoopten op deze wijze ook aan ieder de ruimte te geven om even afstand te nemen van de drukte van elke dag en in stilte en met afstemming met alles wat innerlijk raakt contact te leggen. Daarna heb ik ieder in de traditie van Poustinia begroet met de woorden: ‘De vrede zij met jou’. Daarna heb ik kort iets gezegd over het wezen van Poustinia, alsook over de betekenis van de naam.

Poustinia betekent in het Russisch letterlijk een kleine kluis in de woestijn waarin men zich terugtrekt om in de tegenwoordigheid van God te leven. Dit terugtrekken is nooit een doel op zich.

De gast trekt zich in de Poustinia even uit de drukte van de maatschappij terug om zich geestelijk te laten inspireren en om te reflecteren over zijn manier van in de wereld staan. Lerend van zijn ervaringen en geïnspireerd door meditatie en reflectie over deze ervaringen neemt hij daarna gesterkt en gevoed zijn plaats in de wereld weer in. In de huidige tijd kunnen we in onszelf een kracht leren aanspreken om niet door de dagelijkse bezigheden opgeslorpt te geraken maar om ze juist met nog meer aandacht en innerlijke afstemming te beleven. De poustinik leeft permanent in de Poustinia om de inspiratie levendig te houden en zich af te stemmen op de noden van de tijd en van de mensheid. Hij biedt de gast een kader, dat ondersteunend werkt bij de herbronning die hem ten deel valt.

Daarna hebben we het lied:’de kern van alle dingen is stil en eindeloos’ als een soort mantra gezongen om samen in verbondenheid af te stemmen.

Na het lied proefden we even de diepte van de stilte die viel en las ik een tekst van Toon Hermans voor.

‘Weet u, ik heb zo wel eens het idee dat wij iets te vanzelfsprekend leven en dat we soms een dag geleefd hebben zonder het te merken. Kijk, af en toe, heb ik eens een goed moment, dan kijk ik naar mijn handen, heel bewust, maar opeens dringt het tot mij door hoe geweldig het is, mensen, dat je die handen kunt bewegen, ze bewegen en ze worden niet electrisch aangedreven. Ik dacht dat dat een wonder was in elk van ons als u eens eens zo’n moment heeft, mensen, zeg dan wat. Zeg dan gewoon, dank u wel, dat ik kan bewegen, dat ik kan lopen en dat ik kan zien en dat ik kan spreken. Dank u wel dat ik kan zingen.’

Toon Hermans.

Poustinia staat symbool voor een levenshouding waarbij we alles wat het leven biedt, vreugde en pijn, verlies, benaderen als een kans om dieper tot het wezen van het leven door te dringen opdat we onszelf en de ander beter mogen leren kennen en ervaren. Door ons niet door onze oordelen op sleeptouw te laten nemen krijgen we steeds meer van de ander en van het leven te zien.

Hierbij vertelde Willem een verhaal uit Wales over de hond Beddgelert.

Op een dag is de meester met zijn hond aan het jagen. Hij vertrouwt zijn baby aan een boer en boerin toe, die er tijdens de jacht voor zullen zorgen. Opeens verdwijnt de hond en de meester vraagt zich af waar de hond gebleven is. Hij hoort ineens van op de plek van zijn huis een geblaf en keert terug. Als hij zij huis nadert komt de hond met een bebloedde bek hem enthousiast tegemoet gelopen. De meester schiet de hond dood in de veronderstelling dat de hond iets met het kind heeft gedaan. Als hij daarna echter zijn huis binnengaat vindt hij de baby ongedeerd. Bij de wieg ligt echter het dode bebloedde lijf van een wolf, die door de hond werd gedood om de baby te redden.

Dit verhaal illustreert prachtig hoe vernietigend onze snelle oordelen kunnen zijn, als we niet nagaan wat er werkelijk gaande is.

Bezinnen heeft ook als waarde dat onze diepste dromen een kans krijgen en niet steeds moeten wijken voor de plannen die we maken. Ons innerlijk leven moet kansen krijgen om zich te ontplooien. We kunnen altijd bij ons wezen herbronnen en ervaren dat we door de geest worden geleid.

We luisterden naar het lied van Elly en Rikkert Zuiderveld: Het mooiste lied

‘Het mooiste lied wordt nooit gehoord omdat er niemand luistert, omdat het in de stilte fluistert....’

Na het lied vertelde ik nog het verhaal van De oude man met de kaars. Je vindt dit verhaal terug bij de viering van het Molenhuis in de rubriek In memoriam Modest.

We hebben brood en wijn met elkaar gedeeld, ons verbindend met elkaar en de goddelijke vonk die in ieder van ons leeft. En zongen tot slot nog eens het lied: ‘de kern van alle dingen is stil en eindeloos’.

Na deze korte viering konden de gasten naar een presentatie kijken, die door woord en beeld de visie achter het hele Poustinagebeuren evoceert. Zo krijgen bepaalde vragen, die bij de bezoekers leven een bedding en kunnen nieuwe vragen over het leven hier worden gewekt.

Voor het middagmaal was er nog even een korte adempauze, waarbij de gasten de tijd namen om een luchtje te scheppen en de omgeving van het huis in zich op te nemen.

Ondertussen werd aan het eten de laatste hand gelegd en even later konden de gasten bij het buffet zich te goed doen aan de lekkere vers bereidde spijzen. De sfeer aan tafel was gemoedelijk en gezellig en er werd druk uitgewisseld over de opgedane ervaringen.

Volgende keer kan je het vervolg lezen: de wandeling in de tuin en het labyrint, de duiding over de symboliek van de kapel alsook een inleiding op de reizen in Engeland.